IkigAI: waarom AI-systemen jouw merk kiezen, of niet
Tijdens een kennismakingsgesprek vroeg een ondernemer mij vorige maand waarom ChatGPT hun concurrent aanraadt maar hen niet. Het korte antwoord is dat AI systemen alleen bronnen citeren die ze technisch kunnen bereiken en inhoudelijk goed begrijpen. Daarnaast moeten deze bronnen door derden worden bevestigd als betrouwbaar. Wanneer een van deze onderdelen ontbreekt blijft een merk vaak onzichtbaar in het antwoord van AI. Het lange antwoord op deze vraag? Daar gaan we in dit artikel verder op in.

Waarom we er een framework van maakten
Aleyda Solis (internationaal SEO strateeg) beschreef onlangs tien kenmerken van merken die succesvol zijn binnen AI search. Dit zijn accessible, useful, recognizable, extractable, consistent, corroborated, credible, differentiated, fresh en transactable. Hoewel dit een sterke lijst is, merken we in de praktijk dat tien losse punten vaak weinig grip bieden op wat je concreet moet doen.
Daarom hebben we bij Vsee deze kenmerken zelf gegroepeerd rondom vier duidelijke kernvragen (Fundering, Begrijpbaarheid, Vertrouwen en Conversie). De pijler Fresh fungeert hierbij als een buitenring die de andere onderdelen actueel houdt. Dit door ons bedachte model noemen we het IkigAI framework voor AI-Zichtbaarheid. Het is een praktische methode om te begrijpen waarom AI systemen bepaalde merken kiezen en andere niet.

De tien kenmerken zijn afkomstig van Aleyda, maar de groepering en de indeling met de kernvragen en de buitenring hebben wij zelf ontwikkeld. Meer hierover lees je in Aleyda’s oorspronkelijke stuk over de 10 belangrijkste kenmerken van merken die winnen binnen AI search.
Fundering: Kan AI je bereiken?
AI-Zichtbaarheid valt of staat met de vraag of een machine je informatie probleemloos kan verwerken. Het gaat hierbij niet alleen om de techniek, maar vooral om de manier waarop je content is opgebouwd.
Drie concrete checks:
- AI-bot-toegang: Je website moet toegankelijk zijn voor de belangrijkste AI crawlers zoals GPTBot en PerplexityBot. Deze bots moeten door je robots.txt bestand heen kunnen gaan. Wanneer je deze crawlers blokkeert, sluit je jouw merk uit van citaties door deze platforms.
- Extractability: Een AI systeem moet in staat zijn om uit één passage van je pagina een zelfstandig antwoord te halen. Wanneer je pagina alleen begrijpelijk is als iemand de tekst volledig leest, ben je niet ‘extractable’. Het is beter dat je begint met het antwoord en de context daarna pas uitwerkt.
- Diepte: De diepgang van je content is belangrijk. Oppervlakkige content wordt zelden geciteerd omdat een AI systeem naar bronnen zoekt, die echt iets toevoegen aan wat het systeem al weet.
De fundering is het onderdeel waar de meeste merken al veel werk hebben verricht, omdat hun SEO fundament vaak al (gedeeltelijk) staat. Toch ontbreekt het laatste stuk, dat specifiek nodig is voor AI-Zichtbaarheid, nog vaak.
Begrijpbaarheid: weet AI wie je bent?
‘Begrijpbaarheid’ draait om de vraag of AI systemen je merk herkennen als één consistente entiteit. We komen regelmatig merken tegen die op hun site als “Voornaam Achternaam Studio” staan, op LinkedIn als “VA Studio” en op hun Google Business Profile als “Voornaam Achternaam Design”. Voor een algoritme zijn dit drie verschillende entiteiten voor één bedrijf. AI systemen herkennen je dan niet als één merk. Ze moeten kiezen, en die keuze valt meestal de verkeerde kant op.
Wat hierbij helpt:
- Een eenduidige merknaam en beschrijving over alle kanalen.
- Organization schema op je site met sameAs links naar je officiële profielen.
- Een duidelijke positionering over wat je uniek maakt, die je overal consistent herhaalt.
Begrijpbaarheid is het werk dat niet direct op je site zichtbaar is, maar het bepaalt fundamenteel hoe AI je ziet.
Vertrouwen: Bevestigen anderen je?
Het derde onderdeel van ons framework draait om ‘Vertrouwen’. Je kunt op je eigen site over je expertise schrijven wat je wilt, maar zolang onafhankelijke bronnen dat niet bevestigen, weegt AI die informatie minder zwaar mee. Vertrouwen wordt namelijk niet door jezelf geclaimd maar door anderen aan je toegekend.
In de praktijk betekent dit dat je zichtbaar moet zijn via vermeldingen in vakpublicaties of citaten van je content door andere experts. Ook je aanwezigheid op relevante platforms en forums of op review platforms speelt een grote rol. Dit is werk dat bureaus die alleen SEO doen vaak laten liggen omdat het buiten je eigen website gebeurt.
Voor AI systemen is dit een cruciale factor. Wanneer verschillende onafhankelijke bronnen hetzelfde over jouw merk zeggen, kiest een LLM liever voor jouw bedrijf dan voor een partij die alleen over zichzelf praat. Omdat deze bevestiging van buitenaf komt, bepaalt dit voor een groot deel hoe AI je ziet.
Conversie: durft AI je te kiezen?
De vierde en laatste pijler van ons framework is ‘Conversie’. Dit is het onderdeel waar de meeste merken struikelen. Je bent technisch bereikbaar, inhoudelijk begrepen en door derden bevestigd, maar AI durft je nog niet als eerste aan te bevelen.
Dit gebeurt vaak omdat je aanbod niet helder genoeg is voor een LLM. Wanneer tarieven ontbreken of wanneer productvarianten inconsistent zijn, ontstaat er onduidelijkheid. Ook zaken als vage bezorginformatie of een retourbeleid in een PDF maken het lastig voor algoritmes. Omdat een AI systeem altijd voor zekerheid kiest, blijft je merk bij twijfel op de achtergrond.
Conversie draait dus niet alleen om je traditionele funnel voor menselijke bezoekers. Het gaat om machine leesbare duidelijkheid via schone productdata en een gestructureerd schema met consistente beschrijvingen. Het doel is een aanbod dat een AI agent namens een klant kan begrijpen en afronden zonder te hoeven gissen. Dit is een cruciaal onderdeel van hoe AI je ziet als een betrouwbare partner voor de eindgebruiker.
Fresh: Zichtbaarheid is geen momentopname
Fresh is geen vijfde pijler, maar de schil die de andere vier onderdelen actueel houdt. AI platforms veranderen continu en concurrenten bouwen voortdurend aan hun positie. Omdat ook je eigen merk in beweging is, betekent Fresh dat je elk kwartaal opnieuw naar de pijlers kijkt. Zichtbaarheid die je niet onderhoudt, neemt langzaam af.
Eén keer optimaliseren en er daarna op vertrouwen dat het goed blijft, is geen optie. Een nieuwe update van een platform of een concurrent die zijn zaken beter op orde krijgt, heeft direct invloed op de vier pijlers. Elke verschuiving raakt namelijk een onderdeel van hoe AI je ziet.
De plek binnen onze brede aanpak
IkigAI richt zich specifiek op de AI laag van onze bredere aanpak, die we het Integrated Search Optimization Framework noemen. Binnen dit framework vallen klassieke zoekmachines, conversational search en agentic AI. Dit zijn drie werkelijkheden die tegelijkertijd om aandacht vragen. Wanneer je begrijpt hoe deze verschillende lagen op elkaar inwerken, bepaalt dat uiteindelijk hoe AI je ziet. IkigAI is de praktische uitwerking van wat dit betekent voor je AI Zichtbaarheid.
Hoe je hier concreet mee start
Het IkigAI framework is de manier waarop wij naar de markt kijken. Wanneer je deze vragen voor je eigen organisatie beantwoordt, zie je snel waar de belangrijkste uitdagingen liggen. Het onderdeel waar de laagste score zit, vormt meestal het logische vertrekpunt voor onze werkwijze.
Wanneer je wilt weten hoe jouw merk er op dit moment voor staat, kunnen we dit proces voor je begeleiden. Binnen twee weken brengen we de huidige situatie volledig in kaart. We kijken naar de scores per pijler en we bepalen samen de stappen die nodig zijn om te verbeteren hoe AI je ziet.
